sobota, 24 stycznia 2026

Panowanie Jana III Sobieskiego na podstawie 7 tomu "Dziejów Polski" Andrzeja Nowaka


Co pamiętamy na temat Jana III Sobieskiego? Przede wszystkim zwycięstwa nad Turkami pod Chocimiem (1673) i Wiedniem (1683). I słusznie, bo to one przyniosły mu nieśmiertelną sławę - to pierwsze także koronę, to drugie uratowało chrześcijańską Europę. Jednak poza tymi dwoma momentami nie było już tak różowo. Jeszcze II bitwę pod Parkanami, w październiku 1683, warto pamiętać jako ważne zwycięstwo; później jednak wojna szła ciężko i przez całe panowanie Sobieskiego nie udało się jej zakończyć. O tyle dobrze, że Turcy nie wchodzili zbyt głęboko w nasze terytorium. Jednak nie udało się odbić ani Kamieńca, ani zdobyć Mołdawii, pomimo wielu wypraw. Dlaczego Mołdawii? Było to lenno tureckie, które według ustaleń sojuszniczych Ligi Świętej miało przypaść Polsce w razie powodzenia działań wojennych. Z drugiej strony, Sobieski pragnął ją podbić dla swojego syna Jakuba, aby zwiększyć jego szanse na tron w następnej wolnej elekcji. Król bardzo mocno dążył do ustanowienia "dynastii Sobieskich" i w tym celu swego czasu rozważał podbój Prus Książęcych. Jednak te plany wywoływały sprzeciw szlachty i magnaterii, widząc w tym zamach na instytucję wolnej elekcji. Konflikt króla z opozycją nie wychodził Polsce na dobre, a szczególnie trudnym przeciwnikiem były dla niego litewskie rody Paców i Sapiehów. Przedstawiciel tych pierwszych, hetman wielki litewski Michał Kazimierz Pac, opuścił Sobieskiego po bitwie chocimskiej, co nie pozwoliło na kontynuowanie kampanii i wykorzystanie zwycięstwa. Sapiehowie natomiast zbrojnie zajęli dobra radziwiłłowskie, które należały się królowi z powodu zerwania zaręczyn między Ludwiką Karoliną Radziwiłłówną a Jakubem Sobieskim.


Tyle na temat panowania zwycięzcy spod Wiednia na podstawie 7 tomu "Dziejów Polski" prof. Andrzeja Nowaka, który mogę z całego serca polecić jako znakomity wykład naszej historii (podobnie jak poprzedni tom). Jestem jeszcze w trakcie lektury, w najbliższym czasie na blogu powinien jeszcze pojawić się post lub dwa na temat dwóch następnych omawianych w książce królów: Augusta II Mocnego i Augusta III Sasa.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Aldous Huxley "Brave New World"

This is one of the most famous classic dystopian novels, alongside Nineteen Eighty-Four by George Orwell . In my opinion—it's an even b...